Dzień dentysty, 5 marca jest światowym świętem dentystów to święto stomatologii

INFORMACJA PRASOWA
Święto stomatologii – święto postępu
Poznań, 26 lutego 2013

Niewiele osób wie, że 5 marca jest światowym świętem dentystów. Niewielu wie też o tym jak długą historię ma ten zawód. Leczeniem zębów już 5 tysięcy lat temu interesowali się starożytni Sumerowie. Od tego czasu stomatologia przeszła długą drogę: od wyrywania zębów przez fryzjerów w średniowieczu do wykonywanej obecnie trójwymiarowej tomografii komputerowej.

Nazwę „dentysta” wymyślił francuski chirurg Guy de Chaulac, który w XIV wieku zajmował się leczeniem ówczesnych papieży. Zanim jednak w wielu krajach powstały ramy prawne określające prawa i obowiązki osób wykonujących ten zawód, leczenia zębów imał się każdy. W średniowieczu zęby leczono poprzez… ich usunięcie. W większości miast wyrywaniem zębów zajmował się kowal, rzadziej fryzjer, a w niektórych mieszczanie mogli prosić o pomoc w tej sprawie nawet miejskiego kata. Od miasta do miasta wędrowali również oszuści opowiadający o tym, że posiadają cudowną moc uzdrawiania i sprzedający magiczne preparaty do stosowania na zęby.

Renesans przyniósł wynalezienie pierwszej szczoteczki do zębów. Współczesny obowiązkowy element codziennej higieny wynaleziono w Chinach. Jednocześnie w tym samy czasie i miejscu nadal wierzono, że najlepiej na ból zęba działa np. żucie chleba wcześniej pogryzionego przez myszy. Ta teoria wydaje się jednak niczym w porównaniu do europejskiego pomysłu z XVI wieku, mówiącego o tym, że najlepszym zabiegiem higienicznym było płukanie jamy ustnej moczem. Kolejny wiek można już jednak uznać za punkt zwrotny w stomatologii – pojawiło się pierwsze lusterko dentystyczne, a pod koniec XVIII wieku John Greenwood (osobisty dentysta generała Waszyngtona) przeprowadził pierwszy zabieg borowania za pomocą wiertła dentystycznego.

W 1816 roku zastosowano amalgamat (klasyczne ciemne plomby) do wypełniania ubytków. W tym czasie powstały też pierwsze profesjonalne fotele dentystyczne i pasta do zębów sprzedawana – tak jak dzisiaj – w tubce. W XIX wieku zaczęto również stosować środki znieczulające w postaci eteru lub gazu rozweselającego. Wcześniej „dentyści” najczęściej upijali swoich pacjentów. Opisano próchnicę jako chorobę.
– W historii stomatologii można wyróżnić kilka etapów. Na początku celem było uśmierzeniem bólu wywołanego ubytkiem, co najczęściej równało się usunięciu zęba. – mówi Przemysław Stankowski, stomatolog, współwłaściciel Praktyki Dentystycznej Stankowscy. – Później specjaliści skupiali się na tym, by zbadać i opisać przyczyny powstania oraz sposób leczenia próchnicy i paradontozy. Gdy uporano się z tymi największymi problemami, dopiero w drugiej połowie XX wieku dentyści zaczęli myśleć o estetyce zębów, o tym jak ważny jest uśmiech – wyjaśnia.
To właśnie XX wiek przyniósł kolejne „kamienie milowe” w stomatologii. W latach 60-tych ubiegłego stulecia wynaleziono tytanowe implanty. Następnie wprowadzano wypełnienia kompozytowe imitujące naturalny kolor zębów oraz narzędzia pozwalające na leczenie w powiększeniu, takie jak lupy czy mikroskopy.

Dentyści są dziś w stanie wykonywać całkowicie bezbolesne znieczulenia, które nie przypominają tradycyjnych zastrzyków. W gabinetach pojawia się specjalistyczny sprzęt umożliwiający wykonanie zdjęć tomograficznych w 3D, a leczenie wykonywane jest pod mikroskopami umożliwiającymi dwudziestokrotne powiększenie obrazu ubytku. Współczesna stomatologia korzysta z wynalazków zastrzeżonych początkowo dla wojska, w tym technologii kosmicznych, takich jak cerkon (stosowany do wykonywania koron) lub metoda frezowania CAD-CAMowego wykorzystywana do produkcji koron, które są zakładane na zęby i implanty

– Następnym dużym krokiem będzie całkowita digitalizacja – prognozuje Przemysław Stankowski. – Zdjęcia przenoszone na ekran komputera umożliwią dokładne zaplanowanie leczenia i wyeliminują np. tworzenie plastycznych odcisków szczęki. Myślę, że to kwestia kilku do kilkunastu lat. Teoretycznie już w tej chwili technologia pozwala na dokładne odwzorowanie zębów, jednak ciągle nie stworzono cyfrowego rozwiązania, które zastąpiłoby pracę artykulatora, czyli urządzenia, w którym umieszczamy wyciski, aby symulować ruch szczęki i żuchwy oraz ich wzajemne położenie. Póki co, tradycyjna technika daje większe możliwości w tym zakresie. Z tego powodu międzynarodowe organizacje branżowe nie zalecają jeszcze korzystania z narzędzi cyfrowych do skanowania zębów – wyjaśnia.

Z dzisiejszymi możliwościami techniki i rozwojem stomatologii jesteśmy w stanie zachować własne zdrowe zęby, będąc wieku nawet i sto lat. Jednak do tego niezbędna jest prawidłowa higiena i przede wszystkim regularne odwiedziny u stomatologa. Być może międzynarodowy dzień dentysty powinien być pretekstem do umówienia kontrolnej wizyty.


Video 1. Tomografia komputerowa w stomatologii. Źródło: Praktyka Dentystyczna Stankowscy.

Film ilustruje możliwości diagnostyczne, jakie daje współczesnemu dentyście obraz 3D zębów, wykonany za pomocą tomografu. Niebieska linia przesuwająca się po trzech obrazach na filmie pokazuje płaszczyznę przekroju zdjęcia rentgenowskiego w prawym dolnym rogu ekranu.

Dorota Stankowska jest współwłaścicielem Praktyki Dentystycznej Stankowscy w Poznaniu (stankowscy.com.pl). Specjalizuje się w leczeniu zaburzeń okluzji. Praktykuje interdyscyplinarne podejście do stomatologii estetycznej. Studiowała w Dawson Academy oraz Kois Center w USA. Ukończyła również Master Program of Prosthodontic na Uniwersytecie w Siennie, Włochy. Jest aktywnym członkiem Polskiej Akademii Stomatologii Estetycznej.
Przemysław Stankowski jest współwłaścicielem Praktyki Dentystycznej Stankowscy w Poznaniu (stankowscy.com.pl). Jest periodontologiem, absolwentem Pomorskiej Akademii Medycznej. Studiował również w Dawson Academy, IDEA oraz Uniwersytecie w Bernie, w Szwajcarii. Należy do grona absolwentów Master Program in Implant Dentistry na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles. Jest dyrektorem ITI Study Club przy International Team for Implantology (ITI) oraz członkiem American Academy of Periodontology (AAP) oraz Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Implantologii Stomatologicznej (OSIS).

Authors
Tags , , ,

Related posts

Top